Μ.ΣΠΥΡΙΔΑΚΟΥ: Πώς σχεδιάζει η Περιφέρεια Πελοποννήσου την επόμενη ημέρα για τις δομές Αυτισμού και ΑμεΑ γενικότερα;

ΠΡΟΤΑΣΗ ΕΝΤΑΞΗΣ ΘΕΜΑΤΟΣ ΕΚΤΟΣ ΗΜΕΡΗΣΙΑΣ ΔΙΑΤΑΞΗΣ

Το κεντρικό σύνθημα του Αναπηρικού Κινήματος διεθνώς είναι το:

«Τίποτα για εμάς χωρίς εμάς».


Στη χώρα μας τα τελευταία χρόνια οι πολιτικές ηγεσίες προβάλλουν σημαντικές πρωτοβουλίες με επίκεντρο τα άτομα με αναπηρία. Εντούτοις, οι πρωτοβουλίες αυτές δεν προκύπτουν πάντα έπειτα από διαβούλευση με τα ΑμεΑ και ως εκ τούτου οι εφαρμοζόμενες πολιτικές δεν επιφέρουν την αναμενόμενη αναβάθμιση στην καθημερινότητα των ΑμεΑ και των οικογενειών τους.

Είναι γεγονός ότι στη χώρα μας, συχνά οι σχεδιασμοί έργων και τα νομοθετήματα υπουργείων, κυβερνώντων και λοιπών αρμοδίων δεν ανταποκρίνονται επαρκώς στις πραγματικές προτεραιότητες και ανάγκες των ΑμεΑ. Ενίοτε, μάλιστα, φαίνεται να δίνεται μεγαλύτερη έμφαση στην όχι πάντα καλοσχεδιασμένη απορρόφηση ευρωπαϊκών κονδυλίων που δεν εντάσσεται σε κάποια ολοκληρωμένη στρατηγική για την ουσιαστική βελτίωση της ζωής των ΑμεΑ και των οικογενειών τους.

Η κακοδιαχείριση πόρων, κονδυλίων ή προγραμμάτων με πρόσχημα την υποστήριξη των ΑμεΑ αποτελεί ένα κρίσιμο κοινωνικό ζήτημα που θίγει ευάλωτες ομάδες όπως τα ΑμεΑ, έχει συνέπειες στην ποιότητα ζωής τους και υπονομεύει μελλοντικά τη συνέχιση της χρηματοδότησης από πλευράς Ευρωπαϊκής Ένωσης υποδομών και θεσμών που είναι πολύ σημαντικά για αυτά και τις οικογένειες τους.

Ενδεικτικά αναφέρονται χρονίζοντα και σοβαρά προβλήματα των ΑμεΑ που επηρεάζουν την ποιότητα ζωής τους και η επίλυση τους θα έπρεπε να αποτελεί προτεραιότητα.

Ένα σημαντικό ζήτημα είναι η προσβασιμότητα. Όσο και αν η προσβασιμότητα έχει βελτιωθεί στις μέρες μας, ωστόσο παραμένουν δημόσιες υποδομές και κτίρια ζωτικής σημασίας που χρειάζονται περαιτέρω παρεμβάσεις ώστε να καταστούν πλήρως προσβάσιμα.

Παράλληλα, η οικονομική επιβάρυνση των ΑμεΑ και των οικογενειών τους έχει αυξηθεί σημαντικά. Τα επιδόματα που λαμβάνουν τα άτομα με υψηλό ποσοστό αναπηρίας συχνά αδυνατούν να καλύψουν τις αυξημένες ανάγκες της καθημερινότητας, ιδιαίτερα μέσα στις σημερινές οικονομικές συνθήκες ακρίβειας.

Για συγκεκριμένες δε κατηγορίες ΑμεΑ, όπως τα άτομα στο Φάσμα του Αυτισμού που απαιτούν διαρκή φροντίδα, παραμένει αναγκαία η θεσμοθέτηση ουσιαστικής στήριξης για τους γονείς-φροντιστές τους.

Ακόμη και η κάρτα αναπηρίας παρουσιάζει δυσλειτουργίες, με αποτέλεσμα να δημιουργεί δυσχέρειες στην ισότιμη μετακίνηση και κοινωνική συμμετοχή των ατόμων με αναπηρία.

Την ίδια στιγμή, τα συνταξιοδοτικά ζητήματα των γονέων ΑμεΑ έχουν γίνει πιο απαιτητικά μετά το 2015. Παλαιότερα, με 25 χρόνια εργασίας, ο γονέας-φροντιστής μπορούσε να λάβει σύνταξη ανεξαρτήτως ηλικίας και η Πολιτεία αναγνώριζε έμπρακτα τον ιδιαίτερα απαιτητικό ρόλο του. Σήμερα, ακόμη και με 25 έτη εργασίας του γονέα-φροντιστή, απαιτείται η συμπλήρωση ηλικιακού ορίου που προσεγγίζει τα 60 έτη.

Ταυτόχρονα, ιδιαίτερα στην περιφέρεια, εξακολουθεί να υπάρχει ανάγκη για ενίσχυση των υποστηρικτικών δομών και επέκταση του θεσμού του Προσωπικού Βοηθού, ο οποίος μέχρι στιγμής εφαρμόζεται πιλοτικά, παρά τις εξαγγελίες και τις σχετικές χρηματοδοτήσεις από το Ταμείο Ανάκαμψης.

Με λίγα λόγια, ο γονέας-φροντιστής καλείται συχνά να περιορίσει ή να εγκαταλείψει την επαγγελματική του δραστηριότητα, χωρίς να διαθέτει πάντοτε την αναγκαία οικονομική, θεσμική και πρακτική υποστήριξη.

Την ίδια ώρα, δομές που έχουν συμβάλει ουσιαστικά στην ανακούφιση των οικογενειών, όπως τα ΚΔΗΦ και οι ΣΥΔ, εισέρχονται σε μια νέα περίοδο χρηματοδότησης που απαιτεί προσεκτικό σχεδιασμό, ώστε να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη συνέχιση της λειτουργίας τους.

Παράλληλα, τα ποσοστά ατόμων με αυτισμό αυξάνονται συνεχώς, γεγονός που καθιστά αναγκαία τη διαμόρφωση μιας ολοκληρωμένης εθνικής στρατηγικής. Το 2024 συστάθηκε Εθνική Επιτροπή Αυτισμού υπό το γραφείο του Πρωθυπουργού και τον κ. Σκέρτσο. Παρ' όλα αυτά, μέχρι σήμερα, δεν έχει υπάρξει σαφής δημόσια ενημέρωση σχετικά με την πορεία και τα αποτελέσματα των εργασιών της.

Το προηγούμενο διάστημα ανακοινώθηκε η δημιουργία Κέντρων Ημέρας Ολικής Φροντίδας για τον Αυτισμό, μεταξύ αυτών και στην Αργολίδα. Ευχή όλων είναι η επέκταση αυτών των δομών σε κάθε περιφερειακή ενότητα και φυσικά στη Λακωνία, η οποία εξακολουθεί να στερείται ανάλογων υποστηρικτικών δομών και Στεγών Υποστηριζόμενης Διαβίωσης.

Για τις τελευταίες είχε εκδοθεί πρόσκληση ύψους 4.000.000 ευρώ από την Περιφέρεια Πελοποννήσου, η οποία ανακλήθηκε λόγω των νέων δεδομένων σχετικά με τη χρηματοδότηση των ΣΥΔ.

-Πώς σχεδιάζει, λοιπόν, η Περιφέρεια Πελοποννήσου την επόμενη ημέρα για τις δομές Αυτισμού και ΑμεΑ γενικότερα;

-Τι προβλέπεται για τη Μεγαλόπολη στο πλαίσιο του Πυλώνα 3 του Ειδικού Προγράμματος Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης του ΕΠΑ 2021-2025;

-Με ποιους φορείς των ΑμεΑ πραγματοποιήθηκε διαβούλευση για την επιλογή του κατάλληλου μοντέλου δομών και γενικότερα παρεμβάσεων προς όφελος των ΑμεΑ;

-Θα αφορά ΑμεΑ από ολόκληρη την Πελοπόννησο;

Πρόσφατα, επίσης, προκλήθηκε έντονος προβληματισμός από πρωτοβουλίες του Ευρωβουλευτή κ. Αυτιά σχετικά με τη δημιουργία μεγάλων συγκεντρωτικών δομών για ΑμεΑ και οικογένειες, σε μια περίοδο κατά την οποία διεθνώς προωθείται η αποϊδρυματοποίηση και η ενίσχυση της αυτόνομης διαβίωσης.

Με ποιο σκεπτικό προτείνονται τέτοιες λύσεις χωρίς να έχει προηγηθεί ουσιαστική διαβούλευση με τους εκπροσώπους του αναπηρικού κινήματος;

Ως μητέρα ατόμου στο Φάσμα του Αυτισμού, που βιώνω καθημερινά αυτή την πραγματικότητα επί 29 έτη, αλλά και ως Περιφερειακή Σύμβουλος Λακωνίας, ζητώ να συζητηθεί εκτός ημερήσιας διάταξης στο Περιφερειακό Συμβούλιο και να ληφθεί Απόφαση σχετικά με το σοβαρό θέμα της πολιτικής της Περιφέρειας Πελοποννήσου γύρω από τις πραγματικές ανάγκες των ΑμεΑ, στην προσεχή συνεδρίαση της 25ης Μαΐου 2026, και να εξετασθεί αν εξακολουθούν να γίνονται πολλά «για εμάς χωρίς εμάς».

Ας μην είμαστε όμως αχάριστοι, ΑμεΑ και οικογένειες ΑμεΑ…

Κατασκευάζεται για εμάς τελεφερίκ στον Βράχο της Μονεμβασιάς!


Μαργαρίτα Σπυριδάκου

Περιφερειακή Σύμβουλος Λακωνίας

Αντιπρόεδρος Περιφερειακού Συμβουλίου Πελοποννήσου